Darülaceze İdare Nizamnamesi

Darülaceze İdare Nizamnâmesi (1895)

Aşağıdaki belge, Sultan II. Abdülhamid döneminde yürürlüğe konulan Darülaceze İdare Nizamnâmesi’ne aittir. Nizamnâme, Darülaceze’nin kuruluş esaslarını, idari yapısını, hizmet alanlarını ve mali işleyişini düzenleyen resmî bir yönetmelik niteliğindedir. Kurumun sağlık, barınma ve üretim faaliyetleri bu tüzük çerçevesinde yürütülmüştür.

1. Kuruluş ve Amaç

Darülaceze, Osmanlı Devleti tarafından kimsesiz, hasta, sakat ve muhtaç kimselerin korunması ve barındırılması amacıyla kurulmuştur. Kurum, İslâm ve diğer dinlere mensup vatandaşlara açık olup, her dinin mensuplarına kendi ibadetlerini yerine getirme hakkı tanınmıştır.

2. Yönetim ve İdare Meclisi

Kurumun idaresi bir Müdür-i Umumî (Genel Müdür) ve İdare Meclisi tarafından yürütülür. Meclis, tabip, eczacı, muhasebeci, müfettiş ve din görevlilerinden oluşur. İdare Meclisi her ay toplanarak kurumun genel durumu, mali hesapları ve sağlık hizmetleri hakkında rapor hazırlar.

3. Sağlık ve Hastane Hizmetleri

Darülaceze’nin bünyesinde bir hastane bulunmaktadır. Burada doktorlar, eczacılar ve hemşireler görev yapar. Hastaların tedavileri ücretsizdir. Kurumda bulaşıcı hastalıklara karşı özel tedbirler alınır ve karantina uygulamaları yapılır.

4. Mali İşleyiş ve Kaynaklar

Darülaceze’nin gelirleri devlet tahsisatı, vakıf gelirleri, bağışlar ve kurum içi üretim faaliyetlerinden elde edilir. Tüm gelir ve giderler düzenli olarak kaydedilir, aylık olarak kontrol edilir ve padişaha arz edilir.

5. Disiplin ve Düzen

Kurumda düzen, temizlik ve itaat esastır. Görevliler nezaket kurallarına uymakla yükümlüdür. Kuralların ihlali durumunda idare meclisi tarafından gerekli disiplin cezaları uygulanır.

6. Son Hükümler

Bu nizamnâme, yayımlandığı tarihten itibaren yürürlüğe girer. Darülaceze’nin işleyişinde karşılaşılacak yeni durumlar için idare meclisi karar alabilir; gerekli hallerde Padişah’ın onayı aranır. Kurumun faaliyetleri halkın yardımları ve devletin himayesiyle sürdürülür.